Europako Batasuneko estatu eta gobernuburuek ostegunean bilera berezi bat egingo dute Bruselan, 19:00etan, AEBk Groenlandiaren kontrola eskuratzeko egindako saiakeren aurrean erantzun bateratua aztertzeko. Antonio Costa Europako Kontseiluko presidentearen bozeramaileak astelehen honetan aurreratu duenez, goi-bilera hau premiaz deitu da, EBrako ordezkari iraunkorrek igandean hasitako eztabaiden harira.
EBko 27ek aurreko neurriak aztertu dituzte
Igandeko bileran, EBko 27 estatuetako enbaxadoreek AEBen aurkako neurri ekonomikoak ezartzeko aukera jarri zuten berriro mahai gainean, iaz alde batera utzi zen aukera bat, hain zuzen. Neurrien artean, 93.000 milioi euroko balioa duten errepresaliak aipatu ziren. EBk, dena den, oraindik ez du erabaki hartu eta erantzun hau behin-behinean izoztuta mantenduko du otsailaren 6ra arte, baldin eta Donald Trump presidenteak muga-zerga berriak behin betiko ezartzen baditu.
Komisioak, era berean, baieztatu du «prest» dagoela AEBk inposatu nahi dituzten muga-zergekiko erantzuna emateko, baina «lehenik eta behin konponbide diplomatiko baten aldeko apustua» egiten duela nabarmendu du.
Instrumentu kontrazeptiboa martxan jartzeko proposamena
Espainia, Frantzia, Alemania eta Polonia bezalako herrialdeek eskatu dute lehen aldiz historiako instrumentu kontrazeptiboa aktibatzea. Tresna hau 2023an jarri zen indarrean eta helburua da hirugarren herrialde batek EB edo estatu kide bati presioa egiten dionean merkataritza edo inbertsio neurriak erabiliz, erantzuteko modua izatea.
Instrumentuak aukera emango lioke Europako Batzordeari AEBekin merkataritzan eta inbertsioetan murrizketak ezartzeko, haien enpresei jabetza intelektualeko eskubideak mugatzeko edo lizitazio publikoetatik kanpo uzteko.
Davoseko Foroan, tentsioak arintzeko lehen aukera
Lider europarrek Groenlandiari buruzko gatazkan konponbide diplomatikoa bilatzeko lehen aukera Davoseko Foroan izango dute, astelehenean hasi den ekitaldian. Hala ere, ez dago aurreikusita Trumpek eta Ursula von der Leyenek bilera bat edukitzea.
Groenlandiako presidentea irmo: «Ez gara presioaren aurrean makurtuko»
Jens-Frederik Nielsen Groenlandiako presidenteak adierazi du ez dutela AEBen mehatxuen aurrean amore emango. «AEBtako azken adierazpenek, muga-zerga mehatxuak barne, ez dute gure jarrera aldatuko. Ez gara presioaren aurrean makurtuko. Elkarrizketa, errespetua eta nazioarteko zuzenbidea dira gure oinarriak», adierazi du Nielsenek astelehen honetan.
Presidenteak eskertu du hainbat herrialde europarren babesa, «Groenlandia demokrazia bat dela eta bere kabuz erabakiak hartzeko eskubidea duela aitortzen duten seinale» bezala.
Horrez gain, nabarmendu du larunbatean Danimarkan eta Groenlandian egindako manifestazioak «elkartasun eta maitasun keinu indartsuak» izan direla herrialdearekiko. «Manifestazio horiek gure demokraziarenganako errespetua eta batasuna erakutsi dute», gaineratu du.
Nielsenek azpimarratu du ere atzo, astelehena, Bruselan egindako bilera diplomatikoaren garrantzia. Bertan, Danimarkako Atzerri ministro Lars Løkke Rasmussen eta Groenlandiako ministro Vivian Motzfeldt NATOko idazkari nagusi Mark Ruttekinekin bildu dira, azken honek Groenlandian AEBen presentzia militarra handitzearen alde egin baitu.
Trump eta Nobelaren inguruko polemika
Tentsioen testuinguru honetan, Donald Trumpek Norvegiako lehen ministroari, Jonas Gahr Storeri, Nobel Saririk ez ematearen ondorioz «bakeaz pentsatzeari» utziko diola adierazi dio. Osloko agintariek baieztatu dute AEBtako presidentearen mezua jaso dutela.
«Maitea Jonas: zure herrialdeak Bakearen Nobel Saria eman ez didanez, ez dago zertan puruki bakeaz pentsatu beharrik, nahiz eta oraindik garrantzi handia izanen duen. Orain Estatu Batuentzat onena denari buruz pentsatzeko aukera gehiago dut», adierazi omen du Trumpek, Norvegiako komunikabideek jasotakoaren arabera.
Storek berretsi du Trumpek mezua bidali ziola, Finlandiako presidente Alexander Stubbrekin batera bidalitako testu bati erantzunez. Testu horretan, bi herrialdeek AEBen planei aurka egin zioten eta tentsioak arintzeko dei egin zuten. «Telefono bidezko elkarrizketa bat proposatu genuen egun berean, baina Trumpek berehala erantzun zuen eta, bere erabakiz, NATOko beste liderren artean partekatu zuen mezua», azaldu du Storek.
