2023an, 5.635 emakumek salatu zuten indarkeria matxista pairatu zutela EAEn. Kopurua iazkoa bezain handia izan da (salaketa bakar baten aldea baino ez dago), baina Emakunderen arabera, datu horiek ez dute islatzen errealitatearen benetako tamaina. Izan ere, bikotekide edo bikotekide ohien aldetik etorritako indarkeria kasuek osatu zuten salaketa guztien bi heren (%67).
Emakundek azaldu duenez, «Euskadiko 4.500 emakumeri egindako inkestan, bitik batek adierazi zuen indarkeria matxistaren biktima izan dela». Hala eta guztiz ere, emakume horien %15ek soilik egin dute salaketa, eta horrek erakusten du arazoaren zati handi bat isilpean eta ezkutuan jarraitzen duela.
Lurralde banaketa: Bizkaia buru
Lurraldeen arabera banakatuta, Bizkaia da kasu gehien metatzen dituen herrialdea: 2.885 emakumek salatu zuten indarkeria. Gipuzkoan, 1.797 izan ziren eta Araban, 953. Lurralde guztietan, joerak egonkor mantendu dira.
Emakunderen esanetan, «indarkeria matxistaren aurkako borrokak gizarte osoaren erantzuna behar du: laguntza, ulermena eta arreta eskatzen du arazo sozial honen aurrean».
Indarkeriaren aldaerak: beherakada eta gorakadak
Salaketek ez dute beti norabide berean jo. Sexu-askatasunaren aurkako delituen kopurua apur bat jaitsi da (%2,5 gutxiago): 731 emakumek salatu zuten halako erasoren bat pairatu zutela. Aldiz, familia barruko indarkeria kasuak %4,6 hazi dira: 1.108 emakume izan ziren biktima 2023an.
Bikotekideak edo haien bikotekide ohiak eragindako kasuetan, 3.796 salaketa jaso ziren iaz, aurreko urtean baino 29 gutxiago. Horrek %0,7ko jaitsiera adierazten du.
Salaketak gora, baliabideak ere bai — baina ez nahikoa
Emakundek azpimarratu du urteek aurrera egin ahala salaketak ugaritu direla, neurri batean sentsibilizazio handiagoari eta emakumeentzako baliabide gehiago egoteari esker. Hala ere, erakundeak ohartarazi du baliabide horiek ez direla nahikoa: «Emakumeak askatasunez bizitzeko baldintzak ez dira oraindik bermatuak».
Azken batean, indarkeria matxistaren aurkako borrokak ez du atsedenik: ezta zenbakien egonkortasunak kezkatzeko motiborik ematen ez badu ere, atzean milaka emakumeen sufrimendua dago oraindik isilpean.
