Iruñeko Nafarroa Arenako ateak zabaltzearekin batera, jendetza hasi zen sartzen manifestazio batetik zetorren giroan. Eundaka pertsona batu ziren Muguruzaren azken kontzertuan parte hartzeko, musika eta militantzia uztartzen dituen ekitaldi berezi batean. Ekitaldia hasi aurretik, oihartzun garbia jaso zuten aretoko pantailetan: «Barrako etekin guztiak Etxera eta Harrera Elkarteei bideratuko zaizkie, egin topa haien alde!». Gernika Palestina elkartearen bandera erraldoia zintzilik zegoen oholtzaren ondoan, aldarrikapenari eutsiz.
Hofe & Llucia: amets bat egia bihurtu zen
Kontzertuaren hasiera Hofe & Llucia bikotearen esku egon zen. Hofek, aurreko egunetan sare sozialetan aitortu zuen bezala, ezin sinetsita hartu zuen agertokia: «Amets bat betetzen ari naiz», zioen. Laranja kolorea izan zen nagusi, eta Jangitz Larrañagaren perkusioek, Igotz Mendezen mugimenduek eta Llucia Plaren baxu sendoak publikoa berotzen hasi zuten. ‘Ian Curtis’ eta ‘Kurosawa’ kantuekin ireki zuten saioa, eta Kiliki agertu zen bi abestitan laguntzera. Bisual landuak, eszenaratze bizia eta 42 minutuko intentsitatean eskainitako zuzenekoak arrastoa utzi zuen.
Antifaxismoaren azken sua: Fermin Muguruzaren sarrera
21:00ak pasata, Nafarroa Arena ia bete zenean, piztu zen azken su antifaxista. Muguruzaren taldeak ‘Maputxeak’ kantuarekin ireki zuen akelarrea eta bertaratutakoak hasieratik murgildu ziren giro borrokalarian. Miryam de la Fuente ‘Matah’-k sarrera eman zion ‘Urrun’ abestiari ile soltearekin, ezohikoa bere irudian. «Ongi etorri bira honen azken akelarrera!» adierazi zuen Muguruzak, festa baino gehiago, borroka giroan.
Kontzertuak hasieratik izan zuen mezu politikoa: migratzaileekin Korrikan aritu ziren zazpi lagunen epaiketa gertu zela gogorarazi zuen Ferminek, eta haien aldeko pankarta erraldoia zabaldu zen ikusleen artean. Deia ere egin zuen: «Egin dezagun bat auzipetuen aldeko mobilizazioetan!».
Musika, dantza eta aldarrikapena eskutik helduta
Musika eta dantza ez ziren falta izan, baina horien atzean, aldarriak etengabe. Vic Navarreteren karismak eta dantzak, Jontron eta Amets Aznarezen tronboiek, eta Aritz Lonbide ‘Lonbi’-ren saxoak aretoa bizirik mantendu zuten. ‘Balazalak’, ‘Hay algo aquí que va mal’ eta ‘In-komunikazioa’ bezalako abestiek energiaz bete zuten espazioa. Xabi Solanoren trikitiak, Chalart 58-ren perkusioek eta haize-sekzioaren sinkroniak momentu gogoangarriak utzi zituzten.
Bertsoak, oroimena eta Negu Gorriaken berpizkundea
Zati hunkigarri eta sinbolikoenetako bat izan zen Saioa Alkaiza eta Jon Maia oholtza gainean ikusleen aurrean. Alkaizak Palestinarekin elkartasuna eta borroka sozialak uztartu zituen, eta Maiak Netanyahu eta Ayuso gogora ekarri zituen bertsoetan. Muguruzaren ibilbidea ere goraipatu zuen: «Gora Iruñea zaharra eta Fermin bakarra».
Bertsoen ostean, oholtza Negu Gorriakeko kide ohi batzuekin bete zen: Mikel Kazalis, Kaki Arkarazo eta Mikel Txopeitia. ‘B.S.O’, ‘Itxoiten’ edo ‘Lehenbiziko bala’ bezalako kantuek garai bateko energia berpiztu zuten eta Iñigo Muguruzaren izena etengabe egon zen presente, nahiz eta bera faltan izan.
Presoen aldeko deiadarra eta emozioa oholtzan
Kontzertuak une hunkigarriak izan zituen. ‘54-46’, ‘Etxerat’ eta ‘Zu atrapatu arte’ kantuek espetxe politiken aurkako aldarria ekarri zuten oholtzara. Ferminek gogora ekarri zuen Raimundo El Canasteroren absoluzioa eta Yakovlev 42 musika taldearen aurkako auzia: «Ez gaituzte isilduko!».
Agurraren oihartzunak: azken notak eta mezuak
Emanaldiaren amaieran, musikari guztiak banan-banan aurkeztu zituen Muguruzak, eta Chill Mafiari keinu berezia egin zion Lide Hernandok ‘31014’ abestiaren zatia kantatuz. ‘Yalah yalah, Ramallah!’ kantuan dozenaka bandera palestinar altxatu ziren ikusleen artean eta Ferminek gogorarazi zuen azaroaren 15ean Euskal Selekzioak Palestina izango duela aurkari San Mamesen.
‘Txoriak txori’ eta ‘Lepoan hartu’ abestiek emozioa piztu zuten eta Vasco portugaldarra oholtzara igo zen ‘Gora Herria’ ereserkiaren aurretik. Kontzertuaren amaieran, Hofek ‘Mierda de ciudad’ kantua eskaini zuen Zaldibarko biktimei eskainitako mezua tarteko, eta Itziar Ituñok ‘Sarri sarri’ abestian parte hartu zuen agurra biribiltzeko.
40 urteko oihartzuna eta etorkizunaren grina
Fermin Muguruzaren ibilbidea borobiltzen zuen agur kontzertua izan zen hau, baina ikusleen erreakzioak eta aldarriak ikusita, ez dirudi azken hitza esana duenik. Bere abestiek 40 urtez herri baten borroka musikatu dute, eta oraindik ere, belaunaldi berriek jarraitu beharreko bidea argitzen dute. «Jo ta ke irabazi arte!» oihukatu zuten amaieran. Eta agian, oihu horretan dago guztia laburbilduta.
