Nafarroako Kontsumitzaileen Elkarteak, Irachek, azken asteetan jasotako kexa ugarien aurrean alarma piztu du. Elkarteak azaldu duenez, internet bidez egindako erosketek —eta bereziki salmenta-plataforma bitartekarien bidez egin direnek— gero eta arazo gehiago sortzen dituzte, erosle askok ez baitakite zein den benetako saltzailea eta nola jokatu arazoen aurrean.
Atzerapenak, produktuen akatsak eta erantzunik gabeko erreklamazioak
Irachek jakinarazi du hamarnaka kontsumitzailek egin dituztela kexak azken egunetan: entregan izan diren atzerapenak, produktuen akatsak edo desberdintasunak, dirua itzuli ez duten itzulketak, eta saltzailearekin harremanetan jartzeko ezintasuna dira ohikoenak.
Elkartearen arabera, arazo askoren jatorria da erosketak webgune ezagunetan egiten direla, baina benetako saltzailea hirugarren enpresa izaten dela. Egoera horrek, diotenez, «nahasmena eragiten du eta zaildu egiten du gorabeherak modu eraginkorrean konpontzea».
E-commercearen gorakada: aukerak bai, baina arriskuak ere bai
2024an Estatuan 95.000 milioi euroko fakturazioa gainditu zuen online merkataritzak, eta igoera horrek plataforma erakusleihodunen erabilera ere bultzatu du. Baina Irachek ohartarazi du webgune horiek ez direla saltzaile zuzenak: publizitatea eta bitartekaritza eskaintzen dute, eta horrek askotan eroslearen babes juridikoa ahultzen du.
Ohiko arazoetako bat da produktuak atzerritik iristen direla, kontsumitzaileak askotan jakin gabe. Horregatik, elkarteak gomendatzen du entrega-epea idatzita egotea, eta plataformek produktua ez bada heltzen dirua itzultzeko eskainitako aukerak egiaztatzea, nahiz eta «beti ez duten konpromiso hori betetzen» gogorarazi duten.
Iragarritakoarekin bat ez datozen produktuak eta itzulketen arazoak
Erosle askok jaso dituzte iragarkietan agertzen diren ezaugarrietatik urrun dauden produktuak. Kasu horietan, plataformek erantzukizuna saltzaileari pasatzen diote, baina Irachek dio sarri «saltzaile horiek ez dutela erantzuten».
Itzulketetan ere arazo ugari sortzen dira: zenbait bezerok ez dute diru-itzulketarik jasotzen, nahiz eta produktua itzuli; beste askok, berriz, itzultze-gastuak ordaindu behar izaten dituzte, saltzaileari egokituko litzaiokeen arren.
Elkarteak salatu du webgune batzuek «berezko arautze-sistemak ezartzen» dituztela, kontsumitzaileari benetako komunikazio-bide eraginkorrak eskaini gabe.
Aduanetako arazoak eta faltsuki “ofizialak” diren denden arriskua
Irachek ohartarazi du badirela denda ofizial modura aurkezten diren saltokiak benetan ez direnak, eta horrek iruzur egoerak eragin ditzakeela. Are gehiago, zenbait erosketatan produktuak aduanan gelditzen dira erosleari aurrez informatu ez zaizkion muga-zergengatik.
Elkartearen esanetan, kontsumitzaileak bere izenean erosten du, baina informazio ez oso argiaren ondorioz, saltzailearen ardura mugatu egiten da.
Nork saltzen duen jakitea, kontsumitzailea babesteko giltza
Irachek gomendio argia helarazi du: erosketaren aurretik behar da ikusi nor den saltzailea, non dagoen eta zer baldintza dituen. Horren arabera aldatzen dira kontsumitzailearen eskubideak ere, eta bereziki garrantzitsua da jakitea saltzailea Europar Batasunetik kanpo badago. Kasu horretan, adierazi dute, ez dira beti aplikatzen EBn bermatuta dauden eskubideak, hala nola deuseztatzeko eskubidea.
Horregatik, elkarteak berretsi du mezua: «Nori erosten zaion jakitea ez da xehetasun txiki bat; kontsumitzailearen babesa eta arazoak saihesteko giltza da».
