Astelehenean piztuko da urte luzez itzalpean egon den auzi baten argia: Jordi Pujol, Kataluniako Generalitateko presidente ohia —ia 25 urtez karguan egon zena— eta haren familia osoa eseriko dira Auzitegi Nazionaleko aulkian. Fiskaltzak hamabost laguntzaile inguru ere seinalatu ditu, ustez familiaren inguruan «egitura kriminal egonkor» bat sortu zutelakoan.
Akusazio-zerrendak ez du hutsunerik: kapital-zuriketa, Ogasunaren aurkako delituak, dokumentu faltsutzea eta legez kanpoko talde baten sorrera, besteak beste. Auziaren dimentsioa ikusita, epaitegiak urteak beharko dituela aurreikusi du: 200 lekukok baino gehiagok deklaratuko dute, eta espedientea 2026. urtera arte luzatzea espero da.
Seme zaharrarentzat zigorrik handiena: ia 30 urteko espetxealdia eskatzen du fiskalak
Fiskaltzak begi zorrotza jarri du familiako seme nagusian, Jordi Pujol Ferrusolan. Haren aurka eskatutako zigorra da gogorrena: 29 urteko espetxealdia eta 6,5 milioi eurotik gorako isuna. Merce Girones emazte ohiak ere zigorrari egin beharko dio aurre; haren kasuan, 17 urteko espetxe zigorra eta 600.000 eurotik gorako multa eskatzen dituzte.
Jordi Pujol presidente ohiari dagokionez, fiskaltzak 9 urteko kartzela eta ia 204.000 euroko isuna planteatu ditu. Gainerako sei seme-alabek, berriz, 8 eta 17 urte arteko zigorrak dituzte aurreikusita. Horri guztiari gehitu behar zaizkio auzian eskatzen diren 45 milioi eurotik gorako kalte-ordainak.
“Bezero-sare” baten susmoa: kontratu publikoak eta enpresarien arteko itunak, ikerketaren erdigunean
Ustelkeriaren aurkako fiskalek argi adierazi dute ustezko mekanismoaren funtzionamendua: Pujol presidente zela baliatuta, “klientelismo sare zabala” ehundu zutela. Sare horretan, CDCren inguruko enpresariek kontratu publikoak eskuratuko zituzten eta irabaziak, ustez, familiaren ingurura itzultzen ziren.
Gainerako akusatuetako asko enpresariak dira; haientzat bi eta hiru urte arteko espetxe-zigorrak eta 200.000 eta 8 milioi euro arteko isunak eskatzen ditu fiskaltzak.
Atzerriko kontuei buruzko aitorpena: aitaren herentzia, familiaren defentsaren ardatz
2014an, eztandak lehertu zuenean, Pujol berak aitortu zuen atzerrian gordetako funtsak zituela. Komunikatu publiko batean azaldu zuen diru hori aitak, Florenci Pujolek, utzia zitzaiola Espainiatik kanpo, «garai gatazkatsuak bizi izan zituenez eta semea politika publikoan sakon inplikatuta zegoenez, arrisku handiagoa ikusten zuelako».
Fiskaltzaren ustez, ordea, herentzia-argudio horrek ez du egiazkotasunik frogatzen, eta diru horren jatorria da, hain zuzen, auziaren muina.
Epaiketa baldintzatuko duen faktorea: Pujolen osasun-ahultasuna
95 urte dituela, ez da espero Pujolek Madrilera bidaiatzea. Bere defentsak aurkeztutako txosten mediko batek adierazi du «ez dagoela egoera egokian lekualdaketari edo deklarazio luzeei aurre egiteko» eta nahaste neuro-kognitibo misto larria duela, Alzheimer motakoa eta baskularra konbinatuta.
Beraz, epaiketa hasi bezain pronto, presidente ohiak Bartzelonatik konektatutako bideokonferentziaz emango ditu azalpenak. Txostenaren egileek ere deklaratuko dute, aditu gisa.
Epaiketa historiko baten atarian
Horrela, urteetan luzatu den ikerketa baten ostean, epaitegiek Kataluniako politikaren azken hamarkadetako auzirik astunenari helduko diote. Pujol familiaren jardun ekonomikoaren inguruko galdera historiko askori erantzun eman dakiekeen arren, prozesuak oraindik ez du bukaerarik hurbil: historian markatuko duen epaiketa baten hasiera baino ez da.
