Euskal Herriko Unibertsitateak (EHU) eta Euskal Wikilarien Elkarteak (EWKE) elkarlanean abiatu dute ‘Diximet’ proiektuaren euskarazko bertsioa. 6 eta 12 urte arteko haurrei zuzenduta, medikuntza eta osasunari buruzko edukiak hizkuntza ulergarrian eskaintzea du helburu atari berriak.
Osasunaren inguruko hizkuntza haurrentzat egokituta
‘Diximet’ plataformak medikuntza hiztegi orokorra, giza gorputzaren atlasa eta infografiak eskaintzen ditu, haurrek informazioa modu errazean jaso eta ulertu dezaten. Euskarazko bertsioak bat egiten du lehendik zeuden katalanezko, gaztelaniazko, galegozko eta ingelesezko bertsioekin.
Proiektuaren sustatzaileetako bat den Rosa Estopa hizkuntzalariaren esanetan, «Diximet plataformak osasunaren inguruan hitz egiteko eta medikuntzako kontzeptuez aritzeko balio du, baina umeek ulertzeko moduan». Bere hitzetan, ideia alabaren galderei erantzun nahian sortu zen, haurrei zuzendutako hiztegirik ez zegoela ohartzean.
Zarautzen sortutako ahotsa
Euskarazko bertsioa aurkezteko ekitaldia Zarauzko Orokieta Herri Eskolan egin da, proiektuan aktiboki parte hartu duen ikastetxean. 80 ikaslek definizioen ahots grabaketak egin dituzte, ikastetxeko irrati-estudioan.
Ekitaldian parte hartu zuten ikasleetako bi, Nahia eta Beñat, pozik agertu ziren parte-hartzearekin: «Asko ikasi dugu, nahiz eta definizio batzuk besteak baino zailagoak izan azaltzeko».
Ikastetxeko ikasketa-buru Arantzazu Fernandez de Arroiabek eskerrak eman zizkien bai ikasleei eta bai irakasleei, egindako lanagatik eta erakutsitako arduragatik.
Atzean dagoen lan sare zabala
Diximet ez da proiektu isolatu bat, baizik eta proiekzio globaleko egitasmoa, Pompeu Fabra Unibertsitateko IULATERM ikerketa taldeak sortua. Bertan, hainbat unibertsitatetako hizkuntzalari eta terminologoek parte hartu dute, Bartzelonako Hospital del Mar eta Gironako Medikuen Elkargo Ofizialeko pediatrekin lankidetzan.
Euskarazko edizioaren kasuan, Elhuyar arduratu da testuak itzultzeaz, EHUk eta bere Hizkuntza Plangintzarako Zuzendaritzak koordinazio-lanetan parte hartu duten bitartean.
Edukia eta erabilera: hezkuntza tresna baliagarria
‘Diximet’ek 300 termino baino gehiago jasotzen ditu, marrazkiekin eta audioekin lagunduta. Horrez gain, covid-19ari buruzko hiztegi osagarri bat ere gehitu dute.
Plataforma hau ikasleentzako baliabide digital erabilgarri gisa sortu da, Lehen eta Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetan osasunari eta hizkuntzari buruzko hezkuntza-proiektuak garatu daitezen.
EHUko Euskara eta Hizkuntza Plangintzarako errektoreorde Igone Zabalak proiektua goraipatu du: «Metodologikoki oso ondo landutako ekimena da, eta luxua izan da proiektua euskarara ekartzeko lan egitea».
Etorkizuna: zabaltzea eta pizgarri izatea
Diximet ez da euskarazko haurrei zuzendutako eduki zientifikoen lehen proiektua. Aurretik, Txikipedia abiatu zuten EWKEk eta EHUk elkarlanean. Bi kasuetan, helburua bera da: zientzia euskaraz eta modu librean eskuragarri jartzea, haurrei zein irakasleei tresna erabilgarriak eskaintzeko.
Proiektuaren bultzatzaileek argi dute asmoa: tresna ahalik eta haur eta ikastetxe gehiagorengana zabaltzea, eta osasuna, zientzia eta hizkuntza bateragarri eginez euskararen presentzia areagotzea haurren egunerokoan.
